การเลือกตั้งเมื่อปี 2566 พรรคการเมืองที่ส่งผู้สมัครลงเลือกตั้งหาเสียงเอาไว้ว่า จะเข้าไปแก้ไขรัฐธรรมนูญ ซึ่งมีประเด็นที่พูดถึงกันเป็นพิเศษคือ การแก้ไขมาตรา 112 บางพรรคเสนอให้แก้ไข บางพรรคให้ทบทวนการบังคับใช้ ม.112 เสียใหม่ และหลังจากมีการยื่นเรื่องให้ ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัย การแก้ไขรัฐธรรมนูญ เป็นการล้มล้างการปกครองทำให้พรรคการเมืองหนึ่งถูกยุบ ส่วนพรรคการเมืองทั้งฝ่ายค้าน และรัฐบาลที่เคยพูดเรื่่องการแก้ไขรัฐธรรมนูญต่างก็พากันชิ่ง ไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง หรือมีความคิดที่จะแก้ไขรัฐธรรมนูญ ปฏิรูป ถือว่าเป็นการล้มล้าง ผลพวงที่ตามมาจากคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญทำให้ อดีต สส.พรรคก้าวไกลจำนวน 44 ราย ปัจจุบัน เป็น สส.พรรคประชาชนอยู่ด้วยที่ร่วมลงชื่อแก้ไขกฎหมายอาญา มาตรา 112 ถูกร้องต่อ ป.ป.ช. ในความผิดจริยธรรมร้ายแรง ผลของคดีอยู่ในระหว่างการสอบสวน ซึ่ง ป.ป.ช.อ้างว่า ต้องใช้เวลา ในการสอบพยานและผู้ถูกร้องเป็นรายบุคคล ทั้งที่มีคำวินิจฉัย ของศาลรัฐธรรมนูญเป็นบรรทัดฐานชัดเจนแล้ว ทำให้คดีนีี้ถูกมองว่าเป็นเกมการต่อรองทางการเมืองสภาผู้แทนราษฎร บรรจุร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญหมวด 15/1 ไว้ในวาระการพิจารณาวันที่ 14-15 ต.ค.นี้เป็นวาระแรก โดยที่ พรรคประชาชน ได้อ้างว่าการแก้ไขรัฐธรรมนูญหมวด 15/1 เป็น กลไกในการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ (หลีกเลี่ยงการใช้คำว่า แก้ไขรัฐธรรมนูญทั้งฉบับ) เป็นขั้นตอนแรกที่จะเดินหน้าไปสู่การ ทำประชามติรอบแรก ที่จะรวมคำถามครั้งที่ 1 และครั้งที่ 2 ไว้ด้วยกัน โดยจัดทำประชามติรอบแรกพร้อมการเลือกตั้งที่จะเกิดขึ้นหลังจากรัฐบาลยุบสภาภายใน 4 เดือน ซึี่งเมื่อปลายปี 2567 พรรคประชาชน ได้ยื่นร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญหมวด 15/1 เสนอให้ สมาชิกร่างรัฐธรรมนูญ หรือ ส.ส.ร. ที่มาจากการเลือกตั้ง 200 คน จัดทำรัฐธรรมนูญ ฉบับใหม่ ก่อนที่จะมีการทำ MOA กับ พรรคภูมิใจไทย สนับสนุนให้ อนุทิน ชาญวีรกูลเป็นนายกฯแต่หลังจากที่ศาลรัฐธรรมนูญมีคำสั่งไม่ให้ประชาชนเลือก ส.ส.ร.โดยตรง พรรคประชาชน ได้ยื่นร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญหมวด 15/1 ฉบับใหม่ เพื่อเสนอกลไกในการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ที่ยังยึดโยงกับประชาชน โดยไม่เสี่ยงกับคำสั่งศาลรัฐธรรมนูญ ที่ระบุว่า รัฐสภาไม่อาจให้ประชาชนเลือกผู้ร่างรัฐธรรมนูญโดยตรงโดยใช้วิธี 2 กลไกคู่ขนานคือ ตั้งกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ จำนวน 35 คน ที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชน จำนวน 70 คน จากผู้สมัครเป็นทีมและใช้เขตประเทศเป็นเขตเลือกตั้ง เสร็จแล้วสภาจะเลือกให้เหลือ 35 คน ตามสัดส่วน สส. สว. และพรรค การเมือง เช่น สภามี สส. สว. 700 คน สมาชิก 20 คน มีสิทธิรวมตัวกันเสนอชื่อกรรมาธิการยกร่าง 1 คน และตั้งสภาที่ปรึกษาอีก 100 คน สะท้อนความเห็นของประชาชนต่อกรรมาธิการ โดยมา จากการเลือกตั้งของประชาชนจังหวัดละ 1-5 คน ตามจำนวนประชากร ใช้เวลาจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ไม่เกิน 270 วัน ยกร่างเสร็จแล้วให้สภาลงมติเส้นทางแก้รัฐธรรมนูญก็ไม่ต่างกับในอดีต เสี่ยงที่จะเปิดประตูรัฐประหารอีกกระทอก.หมัดเหล็กmudlek@thairath.co.thคลิกอ่านคอลัมน์ “คาบลูกคาบดอก” เพิ่มเติม
